“CÜZDANIMDA para yok. Ama
olsun, kredi kartım var’” diyerek yola çıktığımız alışveriş kartları nedir, ne
değildir?
Belirli limitler
çerçevesinde, farklı alanlarda faaliyet gösteren işyerlerinde alışveriş
yapabilmek ve kredi çekebilmek için kullanılan ödeme aracıdır kredi kartları.
Kredi kartı, bedava ödeme aracı değildir.
Nakit para taşımayı
sevmeyen yahut cüzdanında nakit para taşıma riskine girmek istemeyenler, kredi
kartıyla yurtiçi ve yurtdışında alışveriş yapabilirler.
Bankadaki hesabınızda
hiç para olmasa bile alışveriş yapabilirsiniz. Bankanız sizin için bir ay
boyunca alışveriş tutarlarını sizin adınıza öder. Siz de borç ödeme tarihi
geldiğinde tamamını ödersiniz…
Ya da yasanın uygun
gördüğü minimum ödeme tutarı ödendikten sonra kalan kısmı belli bir faiz
karşılığı kredilendirilebilir.
Lâkin ödenmediğinde hem
faiz yükü biner, hem de kredi notunuz düşer.
***
Yüksek fiyatlı ürünler
almak istediğimizde, iyi seçeneklerden biri de taksitlendirmedir. Kredi
kartları bu noktada en iyi yardımcıdır.
Kredi kartındaki para,
bankadan cüzdana giren para değil, bankadan alınan bir borçtur.
Acil paraya ihtiyacımız
olduğu durumlarda ATM’lerden her an limitimizin karşılığı kadar nakit
çekebiliriz.
Belirli bir faiz oranı
karşılığında tabiî…
Harcama
davranışlarımızdan yola çıkarak bir sonrakinde ne kadarlık alışveriş
yapabileceğimiz tahmin edilebilir olduğundan, ürünlere yönelik kampanyalar da
düzenlenebilir. Harcamalar karşılığında puan biriktirerek bedava alışveriş
yapılabilir.
Ancak kredi kartı, puan
kazanma aracı değildir. Puan kazandıran kampanyalar, ihtiyaç fazlası alışverişe
neden olabilirler.
***
Kredi kartı e-ticaret
imkânı da sağlar. Dünyanın her yerinden, işyeri ya da bulunduğunuz mekânda
alışveriş yapabilirsiniz. Alışveriş işlemi, internet veya posta gibi araçlar
aracılığıyla, kredi kartı sahibi ile karşı karşıya gelmeksizin (kart sahibinin
vermiş olduğu kart bilgilerine istinaden) gerçekleştirilir. Bu işlem aynı
zamanda “mail-order” olarak isimlendirilir.
Kart şifrenizi ve
bilgilerinizi paylaştığınız sitelere güvenilirlik konusunda ise dikkat son
derece önemlidir! Alışveriş yaptığınız sitenin güvenliğinin ulusal ve
uluslararası sertifikalara sahip olması mühim bir gerekliliktir.
***
Bankalararası Kart
Merkezi’nin (BKM) açıkladığı verilere göre, 2019 yılı itibarıyla Türkiye’de
toplam kart adedi 236 milyona ulaşmıştır. Bireysel kredi kartı sahibi kişi
sayısı ise 26,2 milyondur. Toplam kredi kartlı ödeme tutarı geçen yıla göre
yüzde 20 büyüyerek yaklaşık 1 trilyon TL olmuştur. İşlem adedi ise toplamda 4
trilyona yaklaşmış durumda…
İnternetten kartlı ödeme
tutarı ise 190 milyar TL olmuş. Artık her 5 TL ödemenin 1 TL’sinin internetten
yapıldığı belirtiliyor. Temassız şekilde yapılan işlem adedi ise 502 milyon.
Özel günler, vergi
ödemeleri, tatil, eğitim dönemi başlangıcı gibi dönemlerde hem işlem adedi, hem
de tutar olarak en fazla harcamalar artıyor.
Kredi kartına dair bazı
ilkler
Tarihte kredi kartı
kullanımı ilk defa turizm amaçlı olarak 1800’lü yılların sonlarında ABD
merkezli Hotel Letter Credit Company tarafından başlamıştır. İlk milletlerarası
kredi kartını 1950’li yıllarda Diners Club’ın çıkardığı da bilinenler arasında.
Sonraki yıllarda bunu American Express Card ve Bank of America tarafından
çıkarılan “Visa Card” adlı kart takip etmiştir. Sonrasında ABD’nin tüm
eyaletlerindeki bankalar bir araya gelerek Master Card’ı çıkarmışlardır.
Türkiye’de ise ilk kredi
kartı 1968 yılında çıkarıldı.
1987 yılında kartlı
ödeme sistemlerinin hızla yaygınlaşmasıyla birlikte ilk ATM hizmete girmiştir.
1992’de dünyada ilk kez fotoğraflı kredi kartı kullanıma sunuldu.
***
“Kredi kartı” denilince
bazılarımızın aklına ilk olarak ödenemeyen ya da faiziyle birlikte yuvarlanarak
çığ gibi büyüyen borçlar ve “kartzedeler” gelmekte.
Özellikle alışveriş
tutkunları için tehlikeli bir ürün olsa da kartın kullanımını doğru yönetilebilenler
için grafik, faydaya doğru eğilim gösteriyor.
“Kredi kartı limiti”,
her ne kadar bize ait bir para gibi görünse de aslında cepteki para değil.
Bankadan aldığımız borç... Zamanı geldiğinde ödeyeceğimiz bir borç ise, limiti
de gelirimize göre belirlememiz gerekir.
Bu anlamda masum gibi görünen tehlikeli cümle, en başta zikrettiğimiz o meşhur cümle: “Param yok ama kartım var, hadi alışverişe çıkalım!”
https://bkm.com.tr/kronoloji/
https://bkm.com.tr/raporlar-ve-yayınlar/dönemsel_bilgiler/
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder